Alphonse van Wersch

Alphonse werd op 12 januari 1907 in Heerlen geboren in een gezin van zes kinderen (vijf jongens en één meisje). Zijn vader had, net als enkele van zijn ooms, een schildersbedrijf in Heerlen. Dat hij dan ook die kant zou opgaan was duidelijk. In zijn jonge jaren (1925) ging hij naar de schildersschool in Brussel. Dat was voor zowel hem als voor zijn vader Edmond aantrekkelijk, want de broer van Edmond, Frans, dus de oom van Alphonse, woonde in Brussel en voerde daar de vertegenwoordiging van een Belgische verffabriek. Op die school in Brussel "Institute Superieur de Peinture de Bruxelles A.Vanderkelen" leerde Alphonse het schildersvak en ook de oude techniek van marmeren. Die techniek gebruikte hij toen hij van school was in het Sanatorium Op den Berg in Heerlen, een oud klooster. Tegenwoordig is dat Huize De Berg.

Op 24 mei 1931, hij was 24 jaar, verloofde hij zich met Berthe Theunissen, 21 jaar. Zij werkte als telefoniste in de telefooncentrale van het postkantoor in de gemeente Treebeek. In 1936 werd Ria geboren. In 1940 brak de oorlog uit en ook in Limburg waren de gevolgen voelbaar in de gezinnen. De Duitse bezetter pikte in april 1942 Alphonse met 83 anderen op. Hij mocht tien minuten hebben om een koffer te pakken en vervolgens werd hij in een veetransportwagen afgevoerd. Zij brachten hem, samen met andere Heerlenaren, naar St. Michielsgestel, naar het oude klein seminarie Beekvliet. Dit gebouw was door de Duitsers geconfisceerd als een soort kamp waar de Nederlanders gijzelaars waren en het risico liepen om gefusilleerd te worden als er ergens in Nederland de Duitsers schade leden, hetzij door het Verzet, hetzij door de Geallieerden.
In die tijd zaten er ook bekende Nederlanders als Schermerhorn en Marcel Minnaert. Totaal zaten er vijfhonderd gegijzelden. Minnaert had de opdracht gekregen om het kamp te veranderen in een studerende gemeenschap. Zo leerde Alphonse daar viool spelen. Zijn vrouw speelde immers destijds al viool.
Op een gegeven moment werden enkele Heerlenaren wakker gemaakt en naar boven gestuurd waar een foto van hen werd gemaakt. Alphonse dacht toen: "Nu word ik gefusilleerd." Het was al bekend dat als er een foto van je werd genomen dat je niet meer zou terugkeren. Gelukkig voor hem liep het goed af en na vier maanden in St.Michielsgestel keerde hij naar Heerlen terug. 

Maar nog was de dreiging van de Duitser niet voorbij. Zij waren op zoek naar jongemannen die in Duitsland te werk gesteld konden worden. De jongemannen van Duitsland moesten immers gaan vechten. De verliezen waren groot voor de bezetter. Toen zijn oom Ferd dat hoorde, lijfde hij hem in in de vrijwillige brandweer van Heerlen. Ferd was commandant van de vrijwillige brandweer in Heerlen. Met een heus uniform aan, durfde de Duitsers hem niet meer op te pikken en kon hij zich wat vrijer bewegen.

Na het overlijden van zijn vader Edmond in 1944, werd het schildersbedrijf annex schilderijenzaak aan de Emmastraat voortgezet door diens echtgenote Maria Alette Bernardina Korst.In de zaak werkten toen de zonen Alphonse en Paul (zijn doopnamen waren Willen Hubert Paul: vandaar W. van Wersch in deze advertentie). Nog voor het overlijden van hun moeder in 1949 werd de zaak opgesplitst. Alphonse kreeg de schilderijen zaak (die hij uitbouwde tot kunsthandel) en Paul kreeg het schildersbedrijf. Het schildersbedrijf ging failliet, de kunsthandel floreerde. Helaas stierf Alphonse in 1952 op de jonge leeftijd van 45 jaar. Zijn weduwe, inmiddels moeder van twee kinderen de eerder genoemde Ria en de in 1946 geboren Alphonse jr., zette de zaak voort met vier werknemers. Geleidelijk aan is de  zaak overgenomen door zoon Alphonse, terwijl zijn zoon Fons een opleiding volgde tot restaurateur. Deze kunstzaak is nog steeds gevestigd  aan de Emmastraat 10, tegenwoordig omgedoopt in Pancratiusstraat 46 in Heerlen. Voor de geschiedenis van deze twee zaken: klik hier.
 

Heerlen, 26 november '42 De Weled. Heer Voght,                  Gr. v. Waldekstr.        Maastricht            Mijnheer,                  Door deze deel ik U Ed. mede dat ik sinds Zaterdag 21 nov. ontslagen ben uit het gij- zelaarskamp St. Michielsgestel. Mijn eerste schrijven is dan gericht aan Uwed. door wiens bemoeiingen ik mijn vrijheid herkregen heb, waarnaar ik in de af- geloopen 7 maanden zoo hevig verlangde.        Zeer geachte Heer, gelieve mijn oprechte        dank te aanvaarden en zeker ook namens mijn        nu, zoo gelukkige, Vrouwtje en ik hoop, ooit in        de gelegenheid te zijn, Uwed. een wederdienst        te kunnen bewijzen.                   Met de meeste hoogachting,                            uw                              A.F. v. Wersch

Zoals hierboven beschreven staat was Alphonse tijdens de oorlog een tijdje als gijzelaar gevangen gezet in St. Michielsgestel.  In november 1942 werd hij bevrijd. Dank zij de inspanningen van een man uit Maastricht. Als dank schreef hij, toen hij weer thuis was, deze brief.

Augustus 1932 trouwde Alphons met Bertie Theunissen. De familie maakte, zoals nog steeds gebruikelijk is, een feestgids,. Alleen toen heette het Bruilofts-Courant. Een gids vol met liedjes, korte humoristische opmerkingen, zogenaamde advertenties als Te Koop Gevraagd: een nieuwe of gebruikte kinderwagen, liefst groot formaat. Spoed. De familieleden maakten er ook opmerkingen in.	De menukaart van het huwelijksdiner. Het menu geeft een schitterend tijdsbeeld wat er toen tijdens een groot feest gegeten werd. Hoe anders is het nu. Om enkele diner gangen te noemen: Hord d'oeuvre, Julienne soep, pasteitjes, tarbot, ossenhaas, haantjes. En het dessert was: slagroom met ananas. Gedronken werd: champagne, Graves Superieur, Pauillac.

terug naar Levensverhalen	Ga naar Alphonse van Wersch